Audiovisuele media zijn -gelukkig maar- geen exacte wetenschap. Deze cursus leert video-makers technieken om verhalen te vertellen met video.

1.1 Inleiding van de Inleiding

Anno 2019 leven we in een ongelooflijk interessante tijd voor videoproductie.

15 jaar geleden was de creatie van video voorbehouden voor enkele grote televisiebedrijven; zij broadcasten vanuit één zender naar vele kijkers.
Je had een kleine minderheid van content creators, en een massa aan kijkers.
Dat is niet zoveel later helemaal anders…

Het maken van kwalitatieve video-opnames is nooit zo betaalbaar geweest als vandaag. Met online videoplatformen als YouTube, Facebook Live,… is nu ieder in staat om zelf videocontent te ‘broadcasten’.

Bijna elke consument heeft een smartphone met 4K-videofunctie op zak, en internet zorgt voor razendsnelle (live) verspreiding naar ieder die het zien wil.

De innovaties op technologisch gebied zijn moeilijk bij te houden; betaalbare professionele camera’s, gimbals voor stabiele professioneel ogende beelden, microfoontjes, gratis montage-software en apps, Instagram TV, 360°-camera’s in zakformaat, Facebook Live,…

DJI (ook bekend van de drones) lanceerde met de Ronin-SC, net een nieuwe gimbal voor compacte camera’s.

Voor wie houdt van videocreatie, zijn het interessante tijden.

De Blackmagic Design Pocket cinema camera 6K belooft 6K cinema-kwaliteit voor minder dan 2500EUR.

Professionele videocamera’s worden steeds betaalbaarder; waar een afgestudeerde RITCS-student 10 jaar geleden nog een lening moest aangaan om cameramateriaal aan te kopen, kan je nu compacte camera’s met ongelooflijke mogelijkheden kopen voor een fractie van de prijs.

Deze reportage van student 3JOU Maxime Gerrin werd gefilmd met een smartphone, en een externe microfoon voor betere geluidskwaliteit.

YouTube-kanaal Hoovies Garage.
Voor 445.000 abbonnees maakt Tyler Hoover met z’n smartphone en een audiosetje video’s over auto’s.

Investering: Smartphone, statiefje en microfoontje en … tijd.

1.2 Content vs. Techniek

Net zoals emoji’s de moderne geschreven taal hebben verrijkt, helpen tools als gimbals, compacte camera’s, drones, om video te verrijken.

Gelukkig zijn een groot deel van de geldende videoconventies (beeldtaal, compositie, technische knowhow) ook vandaag nog relevant. In deze cursus is ook hier uitgebreid aandacht voor.

Deze online cursus stoomt studenten uit het eerste jaar journalistiek en van Thomas More klaar voor het maken van audiovisuele realisaties (van pre- tot postproductie).

Deze reportage uit Iedereen Beroemd is een mooi voorbeeld van een portret, waarbij bepaalde storytelling-technieken gecombineerd werden met cinematografische beeldvoering (groot-sensor-camera’s), die tot voor enkele jaren enkel bij fictieprojecten toegepast werd.

Bij de creatie van een videoproduct vormen vele inhoudelijke én technische keuzes één geheel. Een videoproduct met nauwkeurige voorbereiding en doordachte keuzes in de drie productiefases, zal vaak aantrekkelijk zijn om naar te kijken, én slaagt erin de bedoelde boodschap over te brengen.

Ook in postproductie hebben technische ingrepen, inhoudelijke gevolgen voor de kijker.

1.3 Belang van ethiek als video content creator

De meeste media proberen steeds objectief te verslaan. Toch is dit erg moeilijk, want vele keuzes beïnvloeden hoe een verhaal tot stand komt. Elk beeld dat een cameraman maakt (of niet maakt), elk beeld dat in montage wel of niet gebruikt wordt, is het gevolg van een subjectieve keuze van een persoon.

Het is belangrijk om je als ‘video content creator’ bewust te zijn van je rol als storyteller, en de beste elementen van een verhaal over te houden, om je kijker op een correcte manier een bepaalde boodschap over te brengen.

Een ‘review’ lijkt online steeds vaker op een ‘advertentie’.
Het is belangrijk dat je je als videomaker bewust bent van je rol als storyteller/influencer, en je morele (of juridische) plicht om je kijkers eerlijk over de situatie in te lichten.

Vooral bij online video is het moeilijk om de ‘objectiviteit’ van de zender te beoordelen. Krijgt deze persoon deze tech-producten gratis, mag zij ze houden, of wordt deze ‘online influencer’ betaald om deze producten te testen?
Riskeert hij/zij om volgende keer deze producten niet meer gratis te krijgen, of niet meer welkom te zijn op het volgende Apple event, bij een negatieve review?
Een mediagebruiker moet zich deze vragen stellen, en een videomaker moet hierover duidelijk zijn.

1.4 Storytelling

Tip één voor de videomaker: houd je ogen open, zowel in preproductie, productie en postproductie. Observeer wat er gebeurt, en durf ook van je voorbereide scenario af te wijken.

Soms zijn -vooral studenten- wat men noemt ‘te braaf’. Te vaak houden zij zich aan een vooropgesteld schema van interviewvragen, en durfen/kunnen zij niet afwijken van hun voorbereiding. Toch zullen veel doorgewinterde videojournalisten beamen dat net wanneer wél van het geijkte pad wordt afgeweken, interessante elementen kunnen opduiken.

Een goede voorbereiding is bij video essentieel. Toch kunnen onverwachte elementen een videoproduct een interessante wending geven.

In nieuwsreportages (die vaak tussen 1min en 2m30 duren) is de creatieve inbreng van een regisseur beperkt, al proberen nu ook nieuwsjournalisten nu nieuwe storytelling-technieken uit. In portretten en langere (vb. Pano-achtige) reportages, is meer ruimte voor een persoonlijke inbreng.

In deze reportage -van oud-student Jeroen van der Auwera- herken je de twee basiselementen video in een nieuwsreportage: inserts (sfeerbeelden) en quotes.

In deze cursus vind je technieken om met inhoudelijke en technische ingrepen, de volle aandacht te houden op de boodschap van de reportage, dan wel afgeleid te worden door vormelijke aspecten van video. Zo leer je over subjectieve camerastandpunten, die -tenzij bedoeld- in feitelijke (zo objectief mogelijke) reportages best vermeden worden.

Wat een videoreporter toont (via beelden) en vertelt (adhv. quotes en voice-over), vormt samen het verhaal. Een draaimoment met enkel een interviewkader, kan niet dienen als videoreportage, maar hoogstens als basis voor een radioreportage, of uitgeschreven interview.

In audiovisuele media hangen vorm en inhoud immers sterk aan elkaar, en moet er doordacht mee omgesprongen worden. Een reportage over de lijdensweg van een persoon, vraagt een rustige beeldvoering, muziek en montage. Een flitsende montagestijl en hevige muziek zijn bij een sereen portret vrijwel altijd misplaatst.

Laat je als videomaker inspireren door straffe precedenten, steel met je ogen. En durf af te wijken van voorspelbare paden, om straffe verhalen op straffe wijze te kunnen brengen. Maar start in deze lessen met de basis, want het geijkte pad door en door kennen vóór ervan af te wijken, is zeker zo waardevol.

Soms zegt een ‘pijnlijke’ stilte meer dan vele quotes. Een regisseur met oog voor zulke details, kan straffe verhalen vertellen.

Een videomontage is een weergave van de werkelijkheid.